Category: ನಮ್ಮ ನಮ್ಮ ನಡುವೆ

‘ಬ್ರೂನಿ’ಯ ಮೂಕ ಮಾತುಗಳು…

ಮಾನ್ಯ ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿಗಳಿಗೆ ನಮಸ್ಕಾರ.

ನನ್ನ ಯಜಮಾನನ ಸಾವಿಗೆ ನಾಲ್ಕು ದಿನ ಕಳೆದೇ ಹೋಯಿತು. ಮೊದಲ ದಿನದಿಂದಲೂ ಇದನ್ನು ಆತ್ಮಹತ್ಯೆಯೆಂದೇ ಸಾಬೀತು ಪಡಿಸಲು ಹೆಣಗಾಡುತ್ತಿದ್ದ ನಿಮಗೂ-ನಿಮ್ಮ ವ್ಯವಸ್ಥೆಗೂ ನಾಲ್ಕು ದಿನವಾದರೇನು? ನಲ್ವತ್ತು ದಿನವಾದರೇನು? ನನಗಿರುವ ನಿಯತ್ತಿನ ಹತ್ತು ಪರ್ಸೆಂಟು ನಿಮ್ಮ ವ್ಯವಸ್ಥೆಗೆ ಇದ್ದಿದ್ದರೆ ಇವತ್ತು ನಮ್ಮ ಯಜಮಾನರು ಸಾಯುವ ಸ್ಥಿತಿ ಬರುತ್ತಿರಲಿಲ್ಲ.

ನಮ್ಮ ಮನೆಗೆ ಬಂದಾಗಲೆಲ್ಲ ಅವರು ಮೊದಲು ನನ್ನತ್ತಲೇ ಬರಬೇಕಿತ್ತು. ಪ್ರೀತಿಯಿಂದ ನೇವರಿಸಿ ನನ್ನೊಡನೆ ಹತ್ತು ನಿಮಿಷ ಆಡಿದ ಮೇಲೆಯೇ ಮನೆಯೊಳಗೆ ಹೋಗುತ್ತಿದ್ದರು. ಅವರು ಮುಟ್ಟುವಾಗ,ಮುದ್ದಿಸುವಾಗ ಅವರೊಬ್ಬ ದೊಡ್ಡ ಅಧಿಕಾರಿ ಅಂತ ನನಗೆಂದೂ ಅನ್ನಿಸಲೇ ಇಲ್ಲ. ಕುಸುಮಕ್ಕ ಆಗಾಗ ದೊಡ್ಡ ಯಜಮಾನರ ಜೊತೆಗೆ ಸಾಹೇಬರ ಕುರಿತಂತೆ ಮಾತನಾಡುವುದನ್ನು ಕೇಳಿ ರೋಮಾಂಚನವಾಗುತ್ತಿದ್ದೆ. ನಿಷ್ಠೆಗೆ ಇನ್ನೊಂದು ಹೆಸರು ಅಂತ ನನಗೆ ಹೇಳುತ್ತಾರೆ ಅನ್ನೋ ಧಿಮಾಕು ನನಗಿತ್ತು. ಆದರೆ ರಾಷ್ಟ್ರನಿಷ್ಠೆಗೆ ನಮ್ಮ ಯಜಮಾನರೇ ನಿಜವಾದ ಸಂಕೇತ ಎನ್ನುವುದು ನನಗೆ ಖಾತ್ರಿಯಾಗಿತ್ತು. ಥೂ! ಬಿಡಿ ವೋಟಿಗಾಗಿ ದೇಶವನ್ನೂ ಮಾರಿಬಿಡುವವರಿಗೆ ರಾಷ್ಟ್ರನಿಷ್ಠೆಯೆಂಬುದೆಲ್ಲ ಹೇಗೆ ಅರ್ಥವಾಗಬೇಕು.

ಸಾಹೇಬರು ಕಷ್ಟಪಟ್ಟು ಮೇಲೆ ಬಂದವರು ಬಡತನದ ನಡುವೆ ಅಧ್ಯಯನವನ್ನೂ ಸಮರ್ಥವಾಗಿಯೇ ಮಾಡಿದವರು.ಅಬಕಾರಿ ಇನ್ಸಪೆಕ್ಟರ್ ಆಗಿದ್ದಾಗಲೇ ಕೆಎಎಸ್ ಬರೆದು ಸಂದರ್ಶನದವರೆಗೂ ಹೋಗಿಬಂದಿದ್ದರು. ಐಎಎಸ್ ಪರೀಕ್ಷೆ ಅಧ್ಯಯನಕ್ಕೆ ರಜೆ ಕೊಡುವುದಿಲ್ಲವೆಂದಾಗ ಸರ್ಕಾರಿ ನೌಕರಿಗೆ ರಾಜಿನಾಮೆ ಇತ್ತು, ಹ್ಞಾಂ.. ಮತ್ತೆ ಹೇಳುತ್ತಿದ್ದೇನೆ;ಸರ್ಕಾರಿ ನೌಕರಿಗೆ ರಾಜೀನಾಮೆ ಇತ್ತು ಅಧ್ಯಯನ ಮಾಡಿ ಐ.ಎ.ಎಸ್ ಅಧಿಕಾರಿಯಾದವರು.ಬಡತನದಲ್ಲಿದ್ದಾಗ ಸಾರ್ಕಾರಿ ನೌಕರಿಗೆ ರಾಜಿನಾಮೆ ಕೊಡಲು ಹಿಂದೆ-ಮುಂದೆ ನೋಡದ ಆ ಗಟ್ಟಿಗ ಈಗ ಆತ್ಮಹತ್ಯೆ ಮಾಡಿಕೊಳ್ತಾನಾ ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿಗಳೇ?

ಇಷ್ಟಕ್ಕೂ ಯಜಮಾನರು ಐ.ಎ.ಎಸ್ ಮಾಡಿದ್ದು ಯಾಕೆ ಗೊತ್ತಾ?ದರ್ಪ ತೋರಿ,ಎಲ್ಲರೆದುರು ಮೆರೆಯಲಿಕ್ಕಲ್ಲ,ಬಡವರೊಂದಿಗೆ ಬೆರೆಯಲಿಕ್ಕೆ.ಕೋಲಾರದ ಜನರನ್ನೊಮ್ಮೆ ಮಾಡನಾಡಿಸಿ ನೋಡಿ.ಅವರು ಮಾತನಾಡಲಾರರು ಬರೀ ಕಣ್ಣೀರಿಡುತ್ತಾರೆ.ನಿಮಗೇನು ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿಗಳೇ! ಸದನದಲ್ಲಿ ಬರೀ ರವಿಯವರ ಮಾವ ನನ್ನ ಬಳಿ ಬಂದು ಬೆಂಗಳೂರಿಗೆ ವರ್ಗಮಾಡುವಂತೆ ಕೇಳಿಕೊಂಡರು ಎಂದುಬಿಟ್ಟಿರಿ. ನಿಮ್ಮ ಮಾತಿನ ಧಾಟಿ ಆಯಕಟ್ಟಿನ ಜಾಗಕ್ಕೆ  ಬರಲು ರವಿ ನಡೆಸಿದ ಪ್ರಯತ್ನ ಎಂಬಂತೆ ಇತ್ತು.ಬಿಡಿ. ರಾಜ್ಯದ ಜನತೆಗೆ ನಿಮಗಿಂತ ಹೆಚ್ಚು ನಂಬಿಕೆ ಇರೋದು ರವಿ ಸಾಹೇಬರ ಮೇಲೇನೇ.ನಿಮ್ಮ ಯಾವ ಪ್ರಯತ್ನವೂ ಯಶಸ್ವಿಯಾಗಲ್ಲ.

ಇಷ್ಟಕ್ಕೂ ಅವರನ್ನು ಕೋಲಾರದಿಂದ ವರ್ಗಾವಣೆ ಮಾಡಲು ಕಾರಣವಾಗಿದ್ದೇ ಭ್ರಷ್ಟರೊಂದಿಗೆ ಅವರ ಕಠೋರ ವರ್ತನೆ.ಜನರಿಗೆ ದೊರಕಬೇಕಾದ ಸೌಕರ್ಯ ಮತ್ತು ಕಾಮಗಾರಿಗಳ ಗುಣಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ ರಾಜಿಮಾಡಿಕೊಳ್ಳದ ಅವರ ಖಡಕ್ಕು ವ್ಯಕ್ತಿತ್ವದಿಂದಾಗಿಯೇ ನಿಮಗೆ ಸಾಕಷ್ಟು ಕಿರಿಯಾಗಿತ್ತು.ನಿಮ್ಮ ಅನೇಕ ಆಪ್ತರು ಒತ್ತಡ ಹೇರಿ ಅವರನ್ನು ದೂರದೂರಿಗೆ ಕಳೆಸಲು ಯತ್ನ ನಡೆಸಿದ್ದರೆಂದು ದೊಡ್ಡ ಯಜಮಾನರು ಮನೆಯಲ್ಲಿ ಮಾತನಾಡುತ್ತಿದ್ದನ್ನು ನಾನೇ ಕೇಳಿದ್ದೇನೆ.

ಕೋಲಾರದ ಜನ ಫೋನ್ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದರು.ಎಷ್ಟೋ ಬಾರಿ ಆ ಜನರ ಮೇಲೆ ನನಗೆ ಕೋಪ ಬರುತ್ತಿತ್ತು.ಆದರೆ ಸಾಹೇಬರು ಎಂದಿಗೂ ಕೋಪಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಿರಲಿಲ್ಲ.ಯಾರೊಂದಿಗೂ ಕೆಟ್ಟದಾಗಿ ಮಾತನಾಡುತ್ತಿರಲಿಲ್ಲ.ಯಾರಿಗೂ ಅಪಹಾಸ್ಯ ಮಾಡಲಿಲ್ಲ.ಇವರು ತೀರಿಕೊಂಡಾಗ ‘ಮೇಲ್ನೋಟಕ್ಕೆ ಆತ್ಮಹತ್ಯೆ’ ಎಂದು ಹೇಳಿಬಿಟ್ಟಿರಲ್ಲ ನಿಮಗೆ ಮನಸಾದರೂ ಹೇಗೆ ಬಂತು?ಅವರು ಕೆಟ್ಟದಾಗಿ ನಡೆದುಕೊಂಡಿದ್ದರೆ ಅದು ಭ್ರಷ್ಟರೊಂದಿಗೆ ಮಾತ್ರ.ಅದೊಮ್ಮೆ ಬಡವರೊಬ್ಬರ ಬಳಿ ತಮ್ಮ ಕೆಳಗಿನ ವ್ಯಕ್ತಿಯೊಬ್ಬ ಲಂಚ ತೆಗೆದುಕೊಂಡಿದ್ದ ಸುದ್ದಿ ಬಂದೊಡನೆ ಕುಪಿತರಾಗಿದ್ದ ಸಾಹೇಬರು ಅವನನ್ನು ಬೈದು ಒಂದೆರಡು ಬಿಗಿದುಬಿಟ್ಟಿದ್ದರಂತೆ.ಪ್ರಾಮಾಣಿಕತೆಯ ಮೂರ್ತಿ ಅದು. ನಿಮಗೆ ಅದೆಲ್ಲ ಹೇಗೆ ಅರ್ಥವಾಗಬೇಕು ಹೇಳಿ!

ಹೌದು ನಮ್ಮ ಸಾಹೇಬರು ನಿಮ್ಮಂತೆ ರಾಜಕಾರಣಿಯಾಗಿಬಿಟ್ಟಿದ್ದರೆ ಚೆನ್ನಾಗಿತ್ತು.ಅಧಿಕಾರ ಸಿಗುವ ಮುನ್ನ ಒಂದು ಬಗೆ;ಸಿಕ್ಕ ಮೇಲೆ ಮತ್ತೊಂದು ಅವರು ಹಾಗಿರಲಿಲ್ಲ. ಐಎಎಸ್ ಓದುವಾಗ ಬಡವರ ಸೇವೆಗೆ ಯಾವ ಕನಸು ಕಟ್ಟಿದ್ದರೋ ಜಿಲ್ಲಾಧಿಕಾರಿಯಾದ ಮೇಲೆ ಅದಕ್ಕೆ ತಕ್ಕಂತೆ ಬದುಕಿದ್ದರು.ಕಾಲೇಜಿನ ಮಕ್ಕಳಿಗೆ ಸ್ಪರ್ಧಾತ್ಮಕ ಪರಿಕ್ಷೆಗಳ ತರಬೇತಿ ನೀಡುತ್ತಿದ್ದರು;

ಅಧಿಕಾರಕ್ಕಾಗಿ ಅವರು ತಮ್ಮನ್ನುತಾವು ಶೋಷಣೆಗೊಳಗಾದ ದಲಿತರು ಎಂದು ಪತ್ತಿಕಾ ಹೇಳಿಕೆ ಕೊಡಲಿಲ್ಲ.ಪತ್ನಿಯೊಂದಿಗೆ ದಲಿತರೆನಿಸಿಕೊಂಡವರ ಮನೆಯಲ್ಲಿ ಊಟ ಮಾಡಿ ಮೇಲ್ಪಂಕ್ತಿ ಹಾಕಿಕೊಟ್ಟರು.ನನಗೆ ಗೊತ್ತು ನಿಮ್ಮಲ್ಲಿ ಯಾರಿಗೂ ಇದರಿಂದ ಆಗಬೇಕಾದ್ದೇನೂ ಇರಲಿಲ್ಲ. ಈ ದೇಶಕ್ಕೆ  ಈ ಮನುಷ್ಯ ಬೇಕಿತ್ತು;ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಕೊಂದು ಬಿಟ್ಟಿತು!

ಛೇ! ಅವರು  ತೀರಿಕೊಂಡದ್ದು ನಮಗೆಲ್ಲ ಅಚ್ಚರಿಯೇ ಅವರ ಕೈಗಳನ್ನು ನೇವರಿಸುತ್ತಾ ಅವರ ಕಾಲ್ಗಳ ಮೇಲೆ ನನ್ನ ಪ್ರಾಣ ಹೋಗುವುದೆಂದು ನಾನು ಆಶಿಸಿದ್ದೆ. ಗಾಜಿನ ಪೆಟ್ಟಿಗೆಯಲ್ಲಿ ಅಂಗಾತ ಮಲಗಿದ್ದ ಪುಣ್ಯಾತ್ಮನನ್ನೂ ನೋಡಬೇಕಾಗಿ ಬಂತು.ಆ ಕ್ಷಣವೇ ನಾನು ಸತ್ತು ಹೋಗಿಬಿಟ್ಟಿದ್ದರೆ ಚೆನ್ನಾಗಿತ್ತೆನಿಸಿತ್ತು.ಅತ್ತೂ ಅತ್ತೂ ನನ್ನ ಕಣ್ಣೀರು ಬತ್ತಿ ಹೊಯ್ತು.ಸಾಹೇಬರು ಕುತ್ತಿಗೆಗೆ ಸುತ್ತಿಕೊಂಡಿದ್ದ ಬಟ್ಟೆ ಅಗಲವಾಗಿತ್ತು,ಸತ್ತಾಗ ನಾಲಗೆ-ಕಣ್ಣು ಹೊರಬಂದಿರಲಿಲ್ಲ.ಮೈಮೇಲೆ ಗಾಯವಿತ್ತು.ಅವರ ಭಾರಕ್ಕೆ ಫ್ಯಾನು ಜಖಂ ಕೂಡ ಆಗಿರಲಿಲ್ಲ ಎಂದೆಲ್ಲ ಜನ ಅನುಮಾನ ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸುತ್ತಿದ್ದರು.ಆದರೆ ಪೋಲಿಸ್ ಕಮಿಷನರ್ ಮಾತ್ರ ಮೇಲ್ನೋಟಕ್ಕೆ ಆತ್ಮ ಹತ್ಯೆ ಎಂದು ಹೇಳಿಯೇ ಬಿಟ್ಟರು. ಗೃಹಸಚಿವರು, ನೀವೂ ಅದನ್ನು ಅನುನೋದಿಸಿದಿರಿ,ಮತ್ತೆ ಮತ್ತೆ ಸಾಧಿಸಲು ಯತ್ನಿಸಿದಿರಿ.

ಸಿಬಿಐ ಗೆ ಬೇಡ ಸಿಐಡಿ ಗೆ ಇದರ ತನಿಖೆ ಕೊಡೊಣ ಎನ್ನುತ್ತ ಅಲ್ಲಿನ ದಕ್ಷ ಅಧಿಕಾರಿ ಪ್ರಣಬ್ ಮೋಹಾಂತಿಯವರನ್ನು ಎತ್ತಂಗಡಿ ಮಾಡಿಬಿಟ್ಟಿರಿ.ನಿಜ ಹೇಳಿ.ಯಾರನ್ನು ಉಳಿಸಬೇಕೆಂದು ಇಷ್ಟಲ್ಲಾ ಪ್ರಯತ್ನ?! ಓಹ್ ಕ್ಷಮಿಸಿ ನಿಜ ಎನ್ನುವ ಪದದ ಅರ್ಥವನ್ನೂ ನಾನೇ ಹೇಳ ಬೇಕೇನೋ?

ನಾನಂತೂ ನಿಜ ಹೇಳುತ್ತೇನೆ ಪ್ರಾಣಿಲೋಕಕ್ಕೆ ಮಾತ್ರ ಪ್ರಾಮಾಣಿಕತೆ ಸೀಮಿತ ಎಂದು ನಾವು ನಂಬಿಕೊಂಡಿದ್ದಾಗ ಮನುಷ್ಯರು ಪ್ರಾಮಾಣಿಕೂ,ದೇಶಭಕ್ತರೂ ಆಗಿರುತ್ತಾರೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಸಾಬೀತು ಪಡಿಸಿದ್ದು ಸಾಹೇಬರು.ಅಂಥವರ ಸಾವಿನಲ್ಲೂ ರಾಜಕೀಯ ಮಾಡಿ ನೀವು  ಪ್ರಮಾಣಿಕತೆಯೇ ತಪ್ಪು ಎನ್ನುವುದನ್ನು ಬಿಂಬಿಸ ಹೊರಟಿದ್ದೀರಿ.ಕೋಮುವಾದದ ವಾಸನೆ ನಿಮಗೆ ಬಲು ಬೇಗ ಬಡಿದುಬಿಡುತ್ತದೆ ಈಗ ಇಲ್ಲಿ ನಡೆದಿರುವ ಕುಕೃತ್ಯದ ವಾಸನೆ ಬರುತ್ತವೇ ಇಲ್ಲವೇನು?

ಬೇಡ ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿಗಳೇ ಬೇಡ. ದಕ್ಷರ – ಪ್ರಾಮಾಣಿಕರ ಜನಾನುರಾಗಿಗಳ ಪ್ರಾಣದೊಂದಿಗೆ ಚೆಲ್ಲಾಟ ಆಡಬೇಡಿ.ಕನ್ನಡದ ಜನ,ದೇಶದ ಜನ ಸುಮ್ಮನಿರಬಹುದೇನೋ ಆದರೆ ನಮ್ಮ ಶಾಪ ನಿಮ್ಮನ್ನು ತಟ್ಟಿಯೇ ತಟ್ಟುತ್ತದೆ.

ಸತ್ಯ ಇಂದಲ್ಲ ನಾಳೆ ಹೊರಗೆ ಬರುತ್ತೆ. ಆವತ್ತು ಕನ್ನಡಿಯಲ್ಲಿ ನಿಮ್ಮ ಮುಖ ನೋಡಿಕೊಳ್ಳಲಿಕ್ಕೂ ನಿಮಗೆ ನಾಚಿಕೆಯಾದೀತು.

ಹ್ಞಾಂ ಇನ್ನೊಂದ್ಮಾತು ನಾನೇ ಆತ್ಮಹತ್ಯೆ ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳೊ ಜಾಯಮಾನದವನಲ್ಲ;ಇದೇ ನಮ್ಮ ಸಾಹೇಬರು.ಛೇ! ಸಾಧ್ಯವೇ ಇಲ್ಲ. ಅದನ್ನು ಆತ್ಮಹತ್ಯೆಯೆಂದು ಸಾಬೀತು ಪಡಿಸಲಿಕ್ಕೆ ಪ್ರೇಮ ಪ್ರಕರಣ, ಅನೈತಿಕ ಸಂಬಂಧ, ಮದುವೆಯ ಅಪಸ್ವರ ಏನೇನೇ ಹುಡುಕಾಟ ನಡೆಸುತ್ತಿದ್ದೀರಿ ಅಂತ  ಕಿವಿಗೆ ಬಿತ್ತು.ವಿಧಾನ ಸೌಧದ ಪಡಸಾಲೆಗಳಲ್ಲಿ ಹಾಗೆ ಮಾತನಾಡಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಿದ್ದೀರಿ ಅಂತ ಒರಗೆಯ ನಾಯಿಗಳು ಹೇಳಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಿದ್ದವು.ನಿಜ ನಾವು ಮತ್ತೇರಿದಾಗ ಬೀದಿಯಲ್ಲಿ ನಮಗಿಷ್ಟವಾದುದನ್ನು ಮಾಡಿಬಿಡುತ್ತೇವೆ.ಆದರೆ ನೀವುಗಳು ಆ ಪವಿತ್ರ ಜಾಗದಲ್ಲಿ ನಿಂತು ಈ ಪ್ರಾಮಾಣಿಕ ವ್ಯಕ್ತಿಯ ಬಗ್ಗೆ ಇಷ್ಟಲ್ಲಾ ಕೀಳಾಗಿ ಯೋಚಿಸುತ್ತಿದ್ದಿರಿ ಎಂದು ಗೊತ್ತಾದ ಮೇಲೆ..ಯಾಕೋ ನಿಮಗಿಂತ ನಾವೇ ವಾಸಿ ಎನಿಸಿತು.ಹನ್ನೊಂದು ದಿನ ಕಳೆಯುವುದರೊಳಗೆ ಜನ ಮರೀತಾರೆ,ಪತ್ರಿಕೆಗಳು ಮರೀತಾವೆ.ಆದರೆ ನಮ್ಮ ಪ್ರೀತಿಯ ದೊರೆಯನ್ನು ನಮ್ಮ ಕೊನೆಯುಸಿರುನವರೆಗೆ ಮರೆಯಲಾರೆವು. ಹೃದಯ ಬೆಂದು ಹೋಗಿದೆ.

ನಿಮಗೆ ಒಳಿತಾಗಲಿ.

ಒಡೆಯನ ನಿಷ್ಠ ‘ಬ್ರೂನಿ’

ದೂರುವುದಲ್ಲ, ಸರಿ ಮಾಡುವತ್ತ ಇರಲಿ ದೃಷ್ಟಿ…

ನಾವು ಸ್ವಲ್ಪ ಬಾಗಿದರೆ ಕತೆ ಮುಗಿದಂತೆ. ಎರಡು ವರ್ಷಗಳ ಅನುಭವದ ಆಧಾರದಲ್ಲಿ ನಾವೂ ಒಂದು ನಿರ್ಧಾರಕ್ಕೆ ಬಂದುಬಿಟ್ಟಿದ್ದೇವೆ. ಮೊದಲ ವಾರ ಪ್ರೀತಿ, ಮುಂದಿನ ಎರಡು ವಾರ ಕಠಿಣ ನೀತಿ ಮತ್ತು ಕೊನೆಯ ವಾರ ಮಿತೃತ್ವದ ರೀತಿ!

ನಮ್ಮ ಸವಸತಿ ಶಿಬಿರಕ್ಕೆ ಮೂರನೇ ವರ್ಷ. ಸುಮಾರು ಒಂಭತ್ತು ವರ್ಷಗಳ ಹಿಂದಿನ ಮಾತು. ಒಂದಷ್ಟು ತರುಣರು ನನ್ನ ಬಳಿಗೆ ಬಂದು ಹಣ ಒಗ್ಗೂಡಿಸಿದ್ದೇವೆ. ರಾಜೀವ್ ದೀಕ್ಷಿತರ ಬಾಷಣಗಳ ಕನ್ನಡ ಅವತರಣಿಕೆ ತರಬೇಕು ಎನ್ನುತ್ತ ಬಳಿಗೆ ಬಂದರು. ಅದಾಗಲೇ ಈ ಕೆಲಸ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದ ನನ್ನ ಮಿತ್ರನನ್ನು ಈ ಕೆಲಸಕ್ಕೆ ಜೋಡಿಸಿ ನಾನು ಮುಂದಡಿಯಿಟ್ಟೆ. ಈ ಹುಡುಗರ ನಿಸ್ಪೃಹ ಭಾವನೆಗಳು ನನ್ನನ್ನು ಸೆಳೆದವು. ಸಂಬಂಧ ಗಟ್ಟಿಯಾಯ್ತು. ಈ ಒಂಭತ್ತು ವರ್ಷಗಳಲ್ಲಿ ಅನೇಕರಿಂದ ನಾನು ದೂರವಾದೆ. ಕೆಲವರು ನನ್ನಿಂದ ದೂರ ಹೋದರು. ಈ ಗೆಳೆತನ ಮಾತ್ರ ಗಟ್ಟಿಯಾಗುತ್ತಲೇ ನಡೆದಿತ್ತು.
ಆ ಗೆಳೆತನಕ್ಕೆ ನಾವಿಟ್ಟ ಹೆಸರೇ ರಾಷ್ಟ್ರ ಶಕ್ತಿ ಕೇಂದ್ರ. ನಮ್ಮ ಬಾಂಧವ್ಯ ದೇಶಕ್ಕೆ ಗಟ್ಟಿತನ ತುಂಬುವಂಥದ್ದಾಗಬೇಕೆಂಬ ಹಂಬಲ, ತುಡಿತ ನನ್ನೊಳಗಿತ್ತು. ಹೀಗಾಗಿಯೇ ಆ ಮಿತೃತ್ವದ ಮೂಲಕ ಒಂದಷ್ಟು ಸಾಮಾಜಿಕ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳು ಶುರುವಾದವು. ಶಾಲೆಯಿಂದ ಶಾಲೆಗೆ ನಮ್ಮ ಭೇಟಿ ಆರಂಭವಾಯ್ತು. ’ಸ್ವದೇಶೀ ಬಳಸಿ, ದೇಶ ಉಳಿಸಿ’ ಎಂಬ ರಾಜೀವ ದೀಕ್ಷಿತರ ಚಿಂತನೆಯನ್ನು ಹೊತ್ತು ಗ್ರಾಮಗಳಿಗೆ ನಡೆದೆವು. ನನ್ನ ಮಿತ್ರರೆಲ್ಲ ಜಿಗಣಿ ಭಾಗದ ಕಾರ್ಖಾನೆಯೊಂದರ ಕಾರಕೂನರು. ಬೆಳಗ್ಗೆಯೋ ಸಂಜೆಯೋ ಒಂದು ಶಿಫ್ಟಿನಲ್ಲಿ ದುಡಿಯೋದು, ಉಳಿದ ಸಮಯ ಶಾಲೆಗಳ ಭೇಟಿ ಮಾಡೋದು- ಇದು ರೂಢಿ. ಶಾಲೆಗಳ ಭೇಟಿಯಿಂದ ಸಿಕ್ಕ ಪ್ರತಿಭಾವಂತ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳನ್ನು ಸೇರಿಸಿ ಒಂದು ದಿನದ ತರಬೇತಿ ಕಾರ್ಯಾಗಾರ ಮಾಡಿದೆವು. ಮುಂದೆ ಅದು ಮೂರು ದಿನಕ್ಕೇರಿತು. ಕೊನೆಗೆ ನಮ್ಮ ಸಾಮರ್ಥರ್ಯ ವೃದ್ಧಿಸಿದಂತೆ ಮೂವತ್ತು ದಿನಗಳ ಶಿಬಿರಕ್ಕೆ ಬಂದು ಮುಟ್ಟಿದೆವು.

ಶಿಬಿರದಲ್ಲಿ ಮಕ್ಕಳು
ಶಿಬಿರದಲ್ಲಿ ಮಕ್ಕಳು

ಒಂಬತ್ತನೆ ತರಗತಿ ಮುಗಿಸಿ ಹತ್ತಕ್ಕೆ ಹೊರಡುವವರಿಗಾಗಿ ಒಂದು ತಿಂಗಳ ಶಿಬಿರವದು. ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ಒಂದಷ್ಟು ಜನ ಕಾಲೆಳೆದರು; ಕಿರಿಕಿರಿ ಮಾಡಿದರು. ನಮ್ಮದು ಬಿಡಲಾಗದ ಹಠ. ತೊಟ್ಟ ಬಾಣ ಮರಳಿ ಪಡೆಯಲಿಲ್ಲ. ಮೊದಲ ಶಿಬಿರ ಆರಂಭವಾಗಿಯೇ ಬಿಟ್ಟಿತು. ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳಿಗೆ ಬೆಳಗ್ಗೆ ೫ಕ್ಕೆ ಎಬ್ಬಿಸುವುದರಿಂದ ಹಿಡಿದು ರಾತ್ರಿ ೧೦ಕ್ಕೆ ಮಲಗಿಸುವವರೆಗೆ ಎಲ್ಲವೂ ನಮ್ಮದೆ ಜವಾಬ್ದಾರಿ. ಮೊದಲ ವರ್ಷದ ಅನುಭವ, ಮಕ್ಕಳ ಸಖ್ಯ ಅದೆಷ್ಟು ಆನಂದದಾಯಕವಾಗಿತ್ತೆಂದರೆ ಕೊನೆಯ ದಿನ ಅಗಲುವಾಗ ಕಣ್ಣೀರು ಹರಿಸುವಷ್ಟು!
ಅದೇ ಅನುಭವವನ್ನು ಮತ್ತೆ ಪಡೆದದ್ದು ಈ ಬಾರಿ. ಒಂಥರಾ ಈ ಬಾರಿಯ ಶಿಬಿರ ಸವಾಲೇ. ಮೊದಲ ದಿನವೇ ಬಂದ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳನ್ನು ನೋಡಿದಾಗ ಗಾಬರಿಯಾಗುತ್ತಿತ್ತು. ಒಬ್ಬರಿಗಿಂತ ಒಬ್ಬರು ತರಲೆಗಳೆಂಬುದು ಮೇಲ್ನೋಟಕ್ಕೇ ತಿಳಿಯುತ್ತಿತ್ತು. ಅಷ್ಟೇ ಸಂತೋಷವೂ ಕೂಡ. ಇಂತಹ ಮಕ್ಕಳು ಇಲ್ಲಿಗೆ ಬಂದರೆ ಬದಲಾಗುತ್ತಾರೆಂಬ ಆಶಾಭಾವನೆ ತಂದೆ ತಾಯಂದಿರಿಗಿದೆಯಲ್ಲ ಅಂತ!
ಮೊದಲೈದು ದಿನ ಕಣ್ಣೀರ್ಗರೆಯುವವರನ್ನು ಸುಧಾರಿಸುವುದೇ ದೊಡ್ಡ ಕೆಲಸ. ಕೆಲವು ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳು ಬಲುಬೇಗ ಹೊಂದಿಕೊಂಡುಬಿಡುತ್ಥಾರೆ, ಇನ್ನೂ ಕೆಲವರದು ಹಗ್ಗ ಜಗ್ಗಾಟ… ಜೋರಾಗಿ ಎಳೆಯುತ್ತಾರೆ. ನಾವು ಸ್ವಲ್ಪ ಬಾಗಿದರೆ ಕತೆ ಮುಗಿದಂತೆ. ಎರಡು ವರ್ಷಗಳ ಅನುಭವದ ಆಧಾರದಲ್ಲಿ ನಾವೂ ಒಂದು ನಿರ್ಧಾರಕ್ಕೆ ಬಂದುಬಿಟ್ಟಿದ್ದೇವೆ. ಮೊದಲ ವಾರ ಪ್ರೀತಿ, ಮುಂದಿನ ಎರಡು ವಾರ ಕಠಿಣ ನೀತಿ ಮತ್ತು ಕೊನೆಯ ವಾರ ಮಿತೃತ್ವದ ರೀತಿ!
ಈ ಬಾರಿ ಇಬ್ಬರು ಹುಡುಗರು ಬಲು ಕಷ್ಟ ಕೊಟ್ಟರಪ್ಪ. ಚಿಕ್ಕಪ್ಪನ ಮಗಳ ಮದುವೆ ಇದೆ, ಹೋಗಲೇಬೇಕು ಎಂದ. ಹಾಗಿದ್ದ ಮೇಲೆ ಬಂದಿದ್ದೇಕೆ ಅಂದರೆ ಒತ್ತಾಯಕ್ಕೆ ಅಂದ. ’ನಾನು ಮದುವೆಗೆ ಹೋಗಲಿಲ್ಲವೆಂದರೆ ನನ್ನ ತಂಗಿಯ ಮದುವೆಗೆ ಅವರು ಬರುವುದಿಲ್ಲ’ ಎಂದು ಹಲುಬಿದ. ನಾವು ಕರಗಲಿಲ್ಲ ಅಂತಾದಾಗ ’ಹೊಲದಲ್ಲಿ ಬೋರ್‌ವೆಲ್‌ ತೆಗೆಸಬೇಕು, ತುರ್ತಾಗಿ ಹೋಗಬೇಕು’ ಅಂತಲೂ ಹೇಳಿದ. ಇಷ್ಟಕ್ಕೂ ಈಗ ಆತ ಹತ್ತನೇ ಕ್ಲಾಸು. ಅವನು ಹೇಳುವ ರೀತಿ ನೋಡಿದರೆ ಮನೆಯನ್ನು ನೋಡಿಕೊಳ್ಳುವ ಹೊಣೆಗಾರಿಕೆ ಅವನ ತಲೆ ಮೇಲೆಯೇ ಬಿದ್ದಿರುವಂತೆ! ಇಂಥಾ ಹುಡುಗ ಬಲು ಬೇಗ ಟ್ರ‍್ಯಾಕಿಗೆ ಬಂದ. ನಾವು ಕರಗಲೇ ಇಲ್ಲವಲ್ಲ!
ಮತ್ತೊಬ್ಬನದು ಸ್ವಲ್ಪ ಭಿನ್ನ. ಆತ ಶಿಬಿರಕ್ಕೆ ಬರುವುದು ಗೊತ್ತಾದೊಡನೆ ಅವನ ತಂದೆ ಎರಡು ಸಾವಿರ ರೂಪಾಯಿಗಳ ಬಟ್ಟೆ ತರಿಸಿಕೊಟ್ಟಿದ್ದರಂತೆ. ಆತ ಇಲ್ಲಿ ಬಂದ ಒಂದು ದಿನದಲ್ಲಿಯೇ ಹೊರಡುವ ಹಠ ಹಿಡಿದು ಕುಂತ. ಒಂದು ವಾರವಾದರೂ ಅವನ ರಗಳೆ ಕಳೆಯಲೇ ಇಲ್ಲ. ಅದ್ಹೇಗೋ ತನಗೆ ತಾನೆ ಸುಮ್ಮನಾಗಿಬಿಟ್ಟನಪ್ಪ!
ಬರಬರುತ್ತ ಹುಡುಗರು ಪಳಗಲಾರಂಭಿಸಿದರು. ಅವರೊಳಗಿನ ದುಷ್ಟ ನಿಧಾನವಾಗಿ ಹೊರಬರಲಾರಂಭಿಸಿದ. ಮನೆಯಲ್ಲಿ ಅಪ್ಪ ಅಮ್ಮಂದಿರ ಮುಂದೆ ಮಕ್ಕಳು ದೇವರಂತಾಗಿರುತ್ತಾರೆ. ಆದರೆ ಇಲ್ಲಿ ಇತರರೊಡನೆ ಸೇರಿದಾಗ ಅವನೊಳಗಿನ ರಕ್ಕಸ ಬಲು ಬೇಗ ಹೊರಬಂದು ಬಿಡುತ್ತಾನೆ. ಅವರು ಮಲಗುವ ಕೋಣೆಯ ಹೊರಗೆ ನಿಂತು ಮಾತುಗಳನ್ನು ಕೇಳಿಸಿಕೊಳ್ಳಬೇಕು. ಅಲ್ಲಿ ಭೂಮಿಯ ಮೇಲಿನ ಅತ್ಯಂತ ಕೆಟ್ಟ ಬೈಗುಳದಿಂದ ಹಿಡಿದು ಅತಿ ಕೆಟ್ಟ ವಿಚಾರದವರೆಗೆ ಎಲ್ಲವೂ ಬಂದು ಹೋಗುತ್ತದೆ. ಅಂಥವರನ್ನು ಕಾಲಕ್ರಮೇಣ ಹಿಡಿದು ತಂದು ’ಕೋರ್ಟ್‌ ಮಾರ್ಷಲ್’ ಮಾಡಿ ಅವರ ತಪ್ಪನ್ನು ತಿಳಿಸಿ ಕಳಿಸುವುದು ನಮ್ಮ ರೂಢಿ. ಈ ಬಾರಿ ನನ್ನ ಬಹುಪಾಲು ಸಮಯ ಅದಕ್ಕೇ ಕಳೆದುಹೋಯ್ತು. ಸಂತೋಷವೆಂದರೆ, ಕೊನೆಯ ಎರಡು ವಾರ ಕೆಟ್ಟ ಬೈಗುಳಗಳನ್ನು ಒಬ್ಬೊಬ್ಬರಿದ್ದಾಗಲೂ ಆಡಿಕೊಳ್ಳದ ಮಟ್ಟಿಗೆ ಆ ಹುಡುಗರು ಬಂದುಬಿಟ್ಟಿದ್ದರು!

ಯೋಗಾಭ್ಯಾಸ
ಯೋಗಾಭ್ಯಾಸ

ಭಗವದ್ಗೀತೆಯ ಒಂದು ಅಧ್ಯಾಯ ಒಂದು ತಿಂಗಳೊಳಗೆ ಅವರಿಗೆ ಕಂಠಸ್ಥ. ವಿಷ್ಣು ಸಹಸ್ರನಾಮದ ಆ ಪದಗಳು ಅವರ ನಾಲಗೆಯ ಮೇಲೆ ಲೀಲಾಜಾಲವಾಗಿ ನಲಿದಾಡುತ್ತವೆ. ಭಜನೆಯಲ್ಲಿ ಒಂದು ಗಂಟೆ ತಲ್ಲೀನರಾಗಿ ಹಾಡುವ ಸಾಮರ್ಥ್ಯ ಸಿದ್ಧಿಸಿದೆ. ಊಟ ಬಡಿಸುವುದನ್ನು ಬಿಡಿ ಆಮೇಲೆ ಪೊರಕೆ ಹಿಡಿದು ಮುಂದಿನ ಪಾಳಿಗೆ ಸ್ವಚ್ಛ ಮಾಡಿಡುವ ಹೊಣೆಯೂ ಅವರದ್ದೇ. ಶೌಚಾಲಯಗಳನ್ನು ಮಕ್ಕಳು ಸ್ವಚ್ಛ ಮಾಡುವುದನ್ನು ನೋಡಿದ ತಂದೆ ತಾಯಿಯರಂತೂ ಹವಹಾರಿಬಿಡುತ್ತಾರೆ. ಇವೆಲ್ಲವೂ ಒಂದೇ ತಿಂಗಳೊಳಗೆ!
ಇದರ ಜೊತೆಗೆ ಪುರುಸೊತ್ತಿಲ್ಲದಷ್ಟು ತರಗತಿಗಳು. ಅದರಲ್ಲಿ ಗಣಿತ – ವಿಜ್ಞಾನ – ಸಮಾಜಗಳು ಇರುವುದಲ್ಲದೆ ಇನ್ನಿತರ ಆಸಕ್ತಿಕರ ವಿಷಯಗಳ ಅಧ್ಯಯನ. ಉಹು… ಒಂದು ನಿಮಿಷವೂ ವ್ಯರ್ಥವಾಗುವಂತಿಲ್ಲ. ಒಂದು ವಿಸಿಲ್‌ಗೆ ಎಲ್ಲ ಕೆಲಸವನ್ನೂ ಬಿಟ್ಟು ಓಡಿಬರುವ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳ ಶಿಸ್ತು ನಿಜಕ್ಕೂ ಅಚ್ಚರಿ ತರಿಸುವಂಥದ್ದೇ.
ಹಾ! ಬೆಳಗಿನ ಯೋಗ, ಸಂಜೆಯ ಶಾರೀರಿಕಗಳು ವಿದ್ಯಾಥಿಗಳನ್ನು ಮೈಬಗ್ಗಿಸುವಂತೆ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದವು. ಸಂಜೆಯ ಪ್ರಾರ್ಥನೆಗೆ ಮುನ್ನ ಬೆವರು ಹರಿಸುವಷ್ಟು ಆಟವಾಡಿ ಬರುವ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳು ಸರಸರನೆ ಸ್ನಾನ ಮಾಡಿ ದೇವರ ಕೋಣೆಗೆ ಧಾವಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಮನೆಯಲ್ಲಿ ಒಮ್ಮೆ ಸ್ನಾನ ಮಾಡಲಿಕ್ಕೆ ತಡಕಾಡುವ ಹುಡುಗರು ಇಲ್ಲಿ ಎರಡೆರಡು ಬಾರಿ ಮಾಡುತ್ತಾರಲ್ಲ, ಅದೇ ವಿಶೇಷ. ಇಂತಹದರ ನಡುವೆಯೂ ಕಣ್ತಪ್ಪಿಸಿ ಸ್ನಾನ ಮಾಡದ ಹುಡುಗನೊಬ್ಬ ಸಿಕ್ಕು ಬಿದ್ದ. ಅವನನ್ನು ಎಳಕೊಂಡು ಹೋಗಿ ನೀರೆರಚಿ ಶುದ್ಧ ನೀರಿನ ಹೋಳಿಯಾಡಿದ ಮೇಲೆ ಆತ ನಿತ್ಯ ತಂತಾನೆ ಸ್ನಾನ ಮಾಡಲು ಶುರು ಮಾಡಿದ.
ಅದು ಹೇಗೆ ಆ ೩೦ ದಿನಗಳು ಕಳೆದುಹೋದವೋ ದೇವರೇ ಬಲ್ಲ. ಕೊನೆಯ ದಿನದ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮದಲ್ಲಿ ಹುಡುಗರು ಇಷ್ಟೂ ದಿನ ಕಲಿತಿದ್ದನ್ನು ಪ್ರಸ್ತುತಪಡಿಸುವಾಗ ಅಪ್ಪ ಅಮ್ಮಂದಿರ ಮುಖ ನೋಡಬೇಕು. ಅನೇಕರಂತೂ ’ಅವನು ನಮ್ಮ ಮಗನೇನಾ?’ ಅಂತ ಬಾಯಿ ಕಳಕೊಂಡು ನೋಡ್ತಿರ‍್ತಾರೆ.
ಹಹ್ಹ! ಈ ಬಾರಿ ಎಲ್ಲ ಮುಗಿದ ಮೇಲೆ ನಾವು ಪೋಷಕರನ್ನು ಕೂರಿಸಿ ಇಪ್ಪತ್ತು ನಿಮಿಷ ಮಾತನಾಡಿದ್ದು ಭಾರೀ ಪ್ರಭಾವ ಉಂಟು ಮಾಡಿತ್ತು. ಆ ಪೋಷಕರ ಸವಾಲುಗಳು, ಆತಂಕಗಳಿಗೆ ಒಂದು ತಿಂಗಳ ಅನುಭವದ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ಉತ್ತರಿಸಿದ್ದೆವು. ಅವರ ಮಕ್ಕಳ ಅಂತಃಶಕ್ತಿಯನ್ನು ಅವರಿಗೆ ನಾವೇ ಗುರುತಿಸಿ ತೋರಿಸಿಕೊಟ್ಟಿದ್ದು ನಮಗೇಕೋ ಬಲು ಹೆಮ್ಮೆ ಎನಿಸಿತ್ತು.
ಅಲ್ಲವೆ ಮತ್ತೆ? ಯಾವುದೂ ಸರಿಯಿಲ್ಲ ಅಂತ ಕೆಲವರು ದೂರುತ್ತ ಇರುತ್ತಾರೆ. ನಾವು ಸರಿ ಮಾಡುವತ್ತ ದಾಪುಗಾಲಿಡುತ್ತೇವೆ. ಅಷ್ಟೇ ವ್ಯತ್ಯಾಸ. ಏನಂತೀರಿ?